Polska ostrzega przed zagrożeniami dla bezpieczeństwa europejskiego na tle planów AfD dotyczących rozmów z Rosją bez Ukrainy

Zamiar niemieckiej prawicowo-radykalnej partii „Alternatywa dla Niemiec” (AfD) zorganizowania wiosną 2027 roku trójstronnego szczytu Niemiec, USA i Rosji bez udziału Ukrainy budzi szczególny niepokój w krajach wschodniej flanki NATO. Dla Polski inicjatywa ta dotyka nie tylko przyszłości wojny rosyjsko-ukraińskiej, ale także fundamentalnych kwestii bezpieczeństwa całego regionu.

Według informacji niemieckich mediów wiceprzewodniczący frakcji parlamentarnej AfD Markus Frohnmaier zaproponował przeprowadzenie spotkania w Abu Zabi. Przewiduje się, że jego uczestnicy omówią odbudowę relacji gospodarczych i energetycznych z Rosją, w tym perspektywy wznowienia pracy gazociągów „Nord Stream”.

Polska tradycyjnie traktuje rosyjską zależność energetyczną jako jedno z narzędzi politycznego nacisku Moskwy na państwa europejskie. Dlatego powrót do dawnego modelu dostaw rosyjskiego gazu wywołuje w Warszawie poważne zastrzeżenia.

Minister energii Polski Miłosz Motyka nazwał pomysł wznowienia dostaw rosyjskiego gazu absurdalnym, wskazując na ryzyko nowego szantażu energetycznego ze strony Kremlowi. Polska, w przeciwieństwie do części państw Europy Środkowej, znacząco zdywersyfikowała dostawy gazu dzięki gazociągowi Baltic Pipe, terminalowi LNG w Świnoujściu oraz rozbudowie infrastruktury transgranicznej.

Równie ważny jest dyplomatyczny aspekt inicjatywy AfD. Prowadzenie rozmów o zakończeniu wojny bez udziału Ukrainy tworzy precedens, w którym los europejskiego państwa może być omawiany bez jego bezpośredniego udziału. Dla Polski, mającej wspólną granicę z Ukrainą i odgrywającej kluczową rolę w zapewnianiu jej międzynarodowego wsparcia, takie podejście bezpośrednio narusza interesy narodowe.

Stanowisko Warszawy w tej sprawie uzyskało dodatkowe potwierdzenie 6 listopada 2026 roku. Szef polskiego MSZ Radosław Sikorski oświadczył o niedopuszczalności negocjacji z Rosją za plecami państw Europy Wschodniej. Według jego słów kraje regionu muszą mieć możliwość uczestniczenia w dyskusji nad kwestiami dotykającymi ich bezpieczeństwa.

Tego samego dnia w Warszawie odbyło się spotkanie ministrów spraw zagranicznych państw Rady Państw Morza Bałtyckiego z udziałem szefowej dyplomacji UE Kai Kallas oraz ministra spraw zagranicznych Ukrainy Andrija Sybihy. Uczestnicy podkreślili potrzebę dalszego wspierania Ukrainy oraz pełnowymiarowej reprezentacji wschodniej flanki Europy w dyskusji nad przyszłą architekturą bezpieczeństwa.

Kolejne ryzyko wiąże się z ewentualnym rewidowaniem polityki sankcyjnej. Propozycje AfD dotyczące odbudowy partnerstwa gospodarczego z Rosją mogą stworzyć dodatkowe podziały między państwami UE w kwestii warunków i terminów normalizacji relacji z Moskwą.

Dla Polski taki scenariusz jest szczególnie wrażliwy w kontekście bezpieczeństwa regionu Morza Bałtyckiego, rosyjskiej aktywności wojskowej oraz zagrożeń operacjami hybrydowymi. Osłabienie spójności polityki europejskiej może skomplikować wspólne reagowanie na tego rodzaju wyzwania.

Ponadto powrót „Nord Streamu” do europejskiej agendy energetycznej może zmienić równowagę strategiczną w regionie Morza Bałtyckiego. Polska wielokrotnie sprzeciwiała się projektom, które w jej ocenie wzmacniają zależność państw europejskich od dostaw z Rosji i pozwalają Moskwie omijać kraje tranzytowe.

W ten sposób inicjatywa AfD wykracza poza ramy zwykłej dyplomacji partyjnej. Dotyka ona kwestii reprezentacji Europy w rokowaniach międzynarodowych, bezpieczeństwa energetycznego oraz jedności wspólnoty transatlantyckiej.

Dla Warszawy kluczowe znaczenie ma to, aby wszelkie porozumienia o zakończeniu wojny uwzględniały stanowisko Ukrainy, a decyzje określające bezpieczeństwo kontynentu europejskiego były podejmowane przy pełnym udziale zainteresowanych państw europejskich.

Autor: Franciszek Kozłowski